سوئد چگونه اداره می‌شود

کشور در سطوح مختلف اداره می‌شود (Landet styrs på olika nivåer)

مسئولیت سیاسی در سوئد میان سطح ملی (دولت (stat))، سطح منطقه‌ای (استان‌ها (regioner)) و سطح شهری (شهرداری‌ها (kommuner)) تقسیم می‌شود. علاوه بر این، سوئد تحت تأثیر تصمیم‌های اتحادیه‌ی اروپا (Europeiska unionen) (EU) نیز قرار می‌گیرد.

دولت (Staten)

آنچه دولت نامیده می‌شود، متشکل از مجلس (riksdag)، هیئت دولت (regering)، مقامات و دادگاه‌ها است. سوئد یک دموکراسی نمایندگی پارلمانی (parlamentarisk representativ demokrati) است. این بدان معناست که شهروندان در انتخابات عمومی رأی می‌دهند و نمایندگانی را برای مجلس انتخاب می‌کنند که به نوبه‌ی خود درباره‌ی قوانین و بودجه‌ی دولت تصمیم می‌گیرند.

مجلس ۳۴۹ نماینده دارد که هر چهار سال یک‌بار انتخاب می‌شوند. آن‌ها نماینده‌ی احزاب مختلف و بخش‌های گوناگون کشور هستند. آن‌ها درباره‌ی قوانین و نحوه‌ی استفاده از پول دولت تصمیم می‌گیرند. مجلس نخست‌وزیر (statsminister) را انتخاب می‌کند که مأمور تشکیل هیئت دولت می‌شود. سپس نخست‌وزیر وزیران هیئت دولت را انتخاب می‌کند.

هر پاییز، هیئت دولت پیشنهادی درباره‌ی درآمدها و هزینه‌های دولت به مجلس ارائه می‌دهد. این پیشنهاد لایحه‌ی بودجه (budgetproposition) نامیده می‌شود. بودجه نشان می‌دهد که هیئت دولت چه سیاستی را دنبال می‌کند و دولت چه چیزی را در اولویت قرار می‌دهد.

احزابی که از هیئت دولت حمایت نمی‌کنند، اپوزیسیون (opposition) نامیده می‌شوند. وظیفه‌ی اپوزیسیون بررسی کار هیئت دولت و پیشنهاد سیاست‌های جایگزین است. در مجلس، احزاب هیئت دولت و اپوزیسیون درباره‌ی پیشنهادهای مختلف بحث می‌کنند، پیش از آنکه نمایندگان مجلس درباره‌ی این پیشنهادها رأی دهند.

مقامات (Myndigheter)

هیئت دولت با کمک مقامات دولتی (statliga myndigheter) کشور را اداره می‌کند. در سوئد چند صد مقام وجود دارد. برخی از نمونه‌ها عبارت‌اند از Arbetsförmedlingen (اداره‌ی کار)، Försäkringskassan (صندوق تأمین اجتماعی)، Migrationsverket (اداره‌ی مهاجرت)، Polismyndigheten (پلیس) و Skatteverket (اداره‌ی مالیات).

برای مثال اگر فردی درخواست کمک‌هزینه‌ی والدین کند، این Försäkringskassan است که تصمیم می‌گیرد.

مقامات باید از قانون و دستورهایی که از هیئت دولت دریافت کرده‌اند، پیروی کنند. مقامات ویژه‌ای وجود دارند که بر عملکرد درست دیگر مقامات نظارت می‌کنند، از جمله بازرس دادگستری (Justitieombudsmannen) (JO) و مشاور حقوقی دولت (Justitiekanslern) (JK).

استان‌ها و شهرداری‌ها (Regioner och kommuner)

سوئد به ۲۱ استان تقسیم شده است. این استان‌ها توسط سیاستمدارانی اداره می‌شوند که ساکنان استان در انتخابات استان برگزیده‌اند. سیاستمداران در شورای استان (regionfullmäktige) تصمیم می‌گیرند. مهم‌ترین وظیفه‌ی استان‌ها، مسئولیت بهداشت و درمان (hälso- och sjukvård) در استان است. استان‌ها همچنین اطمینان می‌دهند که حمل‌ونقل عمومی (kollektivtrafik)، مانند اتوبوس، تراموا و مترو وجود داشته باشد. آن‌ها همچنین مسئول موزه‌های استانی هستند.

مسئولیت شهرداری‌ها (Kommunernas ansvar)

سوئد همچنین به ۲۹۰ شهرداری تقسیم شده است. بزرگ‌ترین شهرداری، پایتخت سوئد یعنی Stockholm است که نزدیک به یک میلیون نفر در آن زندگی می‌کنند. کوچک‌ترین شهرداری Dorotea در استان Västerbotten است که کمتر از ۳٬۰۰۰ ساکن دارد.

شهرداری‌ها توسط سیاستمدارانی اداره می‌شوند که ساکنان در انتخابات شهری برگزیده‌اند. آن‌ها در شورای شهر (kommunfullmäktige) تصمیم می‌گیرند. بیشتر سیاستمداران شهرداری‌ها مشاغل عادی دارند و در اوقات فراغت خود به سیاست می‌پردازند. در شهرداری‌ها کمیته‌هایی (nämnder) وجود دارد که مسئول حوزه‌های گوناگون هستند. برای مثال، کمیته‌ی فرهنگ مسئول کتابخانه‌ها و کمیته‌ی آموزش مسئول مدارس شهرداری است. اعضای کمیته‌ها توسط شورای شهر انتخاب می‌شوند. شهرداری‌ها مسئول بسیاری از خدمات ارائه‌شده به ساکنان‌اند، از جمله آب و فاضلاب، مراقبت از سالمندان و کودکان، برف‌روبی، نگهداری از پارک‌ها و آموزش بزرگسالان. بنابراین تصمیم‌های شهرداری اغلب به‌طور مستقیم‌تری از تصمیم‌های مجلس بر زندگی روزمره‌ی مردم تأثیر می‌گذارد.

نظام حکومتی سوئد (Sveriges statsskick)

سوئد یک پادشاهی مشروطه (konstitutionell monarki) است. این بدان معناست که رئیس دولت یک پادشاه یا ملکه است که هیچ قدرت سیاسی ندارد. پادشاه به‌عنوان نمادی برای سوئد عمل می‌کند، به کشورهای دیگر سفرهای رسمی می‌رود و از رؤسای دولت‌های دیگر هنگام سفر به سوئد استقبال می‌کند.

پادشاه سوئد Carl XVI Gustaf نام دارد و دختر ارشد او Victoria، ولیعهد است. پس از او، دختر Victoria، Estelle، در نوبت رسیدن به مقام سلطنت قرار دارد.